ABD Federal Havacılık İdaresi (FAA), küresel havacılık sektöründe önemli bir güvenlik adımı atarak, Airbus A380 tipi geniş gövdeli yolcu uçaklarında kullanılan Engine Alliance GP7200 motor ailesindeki belirli türbin contalarının acil olarak değiştirilmesini zorunlu kıldı. 8 Ekim 2026 tarihinde yayımlanan bu direktif, bir A380 uçağının kalkışının kontrol altına alınamayan bir motor arızası nedeniyle iptal edilmesinin ardından hazırlandı ve havacılık otoritelerinin güvenlik konusundaki hassasiyetini bir kez daha gözler önüne serdi.
Yaşanan olayda, GP7270 motorlarıyla donatılmış bir Airbus A380'in yüksek basınçlı türbin bölümünde yer alan ara kademe contası parçalandı. Bu durum, motorun muhafaza yapısı içinde tutulamayan bir arızaya yol açarak motorun kapatılmasına ve uçağın kalkışının iptal edilmesine neden oldu. FAA, söz konusu olayın hangi havayoluna ait uçakta meydana geldiğini, uçağın tescil numarasını veya kesin tarihini kamuoyuyla paylaşmadı. Ancak kurum, bu tür bir arızanın motor parçalarının dışarı fırlamasına, uçakta ciddi yapısal hasara ve hatta motor yangınına yol açabileceği konusunda ciddi uyarılarda bulundu. Bu potansiyel riskler göz önüne alınarak, benzer bir olayın tekrarını önlemek amacıyla belirli seri numaralarına sahip 15 ara kademe contasının değiştirilmesi talep edildi.
Değişim Süreçleri ve Maliyet Detayları
FAA direktifi, 23 Ekim 2026 tarihinde yürürlüğe girecek ve etkilenen contaların değişim süreleri, parçaların bulunduğu risk grubuna göre farklılık gösterecek. İlk gruptaki parçaların en geç 50 uçuş döngüsü veya 30 gün içinde, ikinci gruptakilerin 100 uçuş döngüsü veya 60 gün içinde, üçüncü gruptakilerin ise 150 uçuş döngüsü veya 90 gün içinde değiştirilmesi gerekiyor. Belirtilen sürelerden hangisi önce dolarsa, değişim o tarihe kadar tamamlanacak. Değiştirilecek parçalar, motor üreticisinin belirlediği seri numaraları ve teknik kriterler doğrultusunda titizlikle tespit edilecek.
FAA'nın yaptığı hesaplamalara göre, bir motorun ilgili contasının değiştirilmesi için toplam maliyet 528 bin 150 doları buluyor. Bu tutarın yaklaşık 850 doları işçilik giderlerini, 527 bin 300 doları ise parça maliyetini kapsıyor.
Arızanın Kökeni ve Sektörel Etkileri
Engine Alliance tarafından yürütülen ön incelemelerde, çatlakların yüksek basınçlı türbin ara kademe contası ile birinci kademe türbin diskinin arka şaftı arasındaki bağlantı noktalarında başlamış olabileceği belirlendi. Ayrıca, contanın bağlantı konumuna göre dönmesinin de arızaya katkıda bulunmuş olabilecek bir etken olduğu değerlendiriliyor. Özellikle motor revizyonu sırasında sökülüp yeniden monte edilen contalarda bu dönme hareketinin daha fazla görülebildiği tespit edildi. Ancak arızanın temel nedeni üzerindeki detaylı incelemeler halen devam ediyor.
Direktif, GP7200 motor ailesindeki belirli parçaları kapsasa da, FAA'nın açıklamasına göre ABD'de kayıtlı uçaklarda bu motorlardan bulunmuyor. Bu nedenle, ABD'li operatörler açısından etkilenen motor sayısı sıfır olarak belirtildi. Yine de düzenleme, dünya genelindeki tüm A380 operatörleri için geçerliliğini koruyor. FAA, potansiyel güvenlik riski nedeniyle bu düzenlemeyi önceden kamuoyu görüşüne açmadan acil olarak yürürlüğe koydu. Arızanın nedeni netleştikçe ilave bakım veya güvenlik önlemlerinin alınması da gündeme gelebilir, bu da A380 filosunun işletme maliyetleri ve bakım planlamaları üzerinde ek etkiler yaratabilir.
