Avrupa'nın önde gelen uçak üreticisi Airbus'ın İspanya'daki binlerce çalışanı, ücret ve çalışma koşullarına ilişkin süregelen anlaşmazlıklar nedeniyle 25 Ağustos 2026 tarihinde süresiz greve başladı. Daha önce 1-23 Temmuz tarihleri arasında gerçekleştirilen iş bırakma eylemlerinin ardından şirketin sunduğu teklifin çalışanlar tarafından reddedilmesi üzerine alınan bu karar, Airbus'ın İspanya'daki ticari, savunma ve uzay operasyonlarını potansiyel olarak etkileyecek.
Grev Süreci ve Talepler
Grev, 24 Ağustos'ta yapılan üç saatlik iş bırakma eylemleri ve işçi toplantılarının ardından, 25 Ağustos 2026 itibarıyla tam gün olarak başladı. İşçi grev komitesi, eylemin 24 saatlik periyotları kapsadığını ve belirli bir bitiş tarihinin olmadığını duyurdu. İspanya genelindeki Airbus tesislerinde çalışanlar, müzakereler devam ederken grevi ertelememe yönünde oy kullandı. Sendikalar, şirketin sunduğu teklifin, birçok çözülememiş konuda yeterince kesin taahhütler veya son tarihler içermediğini belirtti. Tarafların 27 Ağustos'ta arabuluculuk görüşmelerine geri dönmesi planlanıyor.
Sendikalar, grevin ilk tam gününde uygun çalışanların yaklaşık %90'ının eyleme katıldığını ve üretimin yavaşlamaya başladığını iddia etti. Reuters'ın haberine göre, Airbus ise katılım oranını veya uçak/parça üretiminin etkilenip etkilenmediğini henüz doğrulamadı.
Anlaşmazlığın temelinde ücretler, uzaktan çalışma düzenlemeleri, tatil planlaması, personel ulaşımı ve çalışan devamsızlıklarının sıklığını ve süresini ölçen Bradford Faktörü'nün kullanımı gibi konular yatıyor. Çalışanlar ayrıca, Airbus'ın İspanya'daki uzay faaliyetleriyle bağlantılı değişiklikler de dahil olmak üzere, organizasyonel değişikliklerin iş kaybına yol açmayacağına veya çalışma koşullarını zayıflatmayacağına dair yazılı güvenceler talep ediyor. Benzer işleri yapan yeni ve daha uzun süredir görev yapan çalışanlar arasındaki ücret ilerlemesi farkları da talepler arasında yer alıyor.
Şirket Teklifleri ve Grevin Etkisi
Airbus, 21 Ağustos'ta arabuluculuk sürecinde enflasyona bağlı ücret artışları, satın alma gücünü geri kazandırmayı amaçlayan ek bir artış ve diğer çalışma koşulları üzerine daha fazla müzakere içeren bir teklif sundu. Şirket ayrıca, grev komitesi tarafından yayımlanan belgelere göre, hastalık izni ödemeleriyle ilgili bir mahkeme itirazını geri çekmeyi ve daha önce çalışanlardan kesilen paraları iade etmeyi de teklif etti. Ancak bu teklif bir anlaşma ile sonuçlanmadı ve çalışan toplantıları 24 Ağustos'ta süresiz greve devam etme kararı aldı. Airbus'ın 26 Ağustos'ta yeni bir teklif sunmasına rağmen grev devam ediyor.
Airbus, İspanya genelinde sekiz tesiste yaklaşık 14.000 kişiyi istihdam ediyor. Ülkedeki operasyonları ticari uçaklar, askeri havacılık, helikopterler ve uzay sistemlerini kapsıyor. Ticari uçak operasyonları, Getafe, Illescas ve Cádiz'de yaklaşık 4.500 kişiyi istihdam ediyor ve Airbus ürün gamında kullanılan ana yapıları üretiyor. Getafe, A320, A330 ve A350 aileleri için yatay stabilizatörler ile A350'nin arka gövde bölümünü monte ederken; Illescas, A350 kanat kapakları ve A350F için ana güverte kargo kapısı gibi büyük kompozit yapıları üretiyor. Cádiz ise stabilizatör bileşenleri ve A320neo motor fan kaportaları imal ediyor. Şirketin İspanya operasyonlarına ilişkin genel bakışına göre, Airbus ayrıca Getafe ve Sevilla'da askeri uçak çalışmaları yürütüyor, Albacete'de bir helikopter tesisi işletiyor ve Madrid bölgesinde uydu ve fırlatıcı donanımları geliştirip üretiyor. Bu geniş çaplı operasyonlar göz önüne alındığında, süresiz grevin şirketin üretim ve teslimat takvimleri üzerinde ciddi etkileri olması bekleniyor.
