NATO’nun yüksek irtifa ve uzun havada kalış süreli insansız hava araçlarından (İHA) RQ-4D Phoenix’in, Karadeniz uluslararası hava sahası üzerindeki bir keşif uçuşu sırasında iki yönlü telsiz iletişimini kaybettiği ve bu durumu belirten 7600 transponder kodunu kullandığı iddia edildi. Rusya merkezli SHOT’un haberine göre, “MAGMA 10” çağrı adlı İHA’nın bir süre bu kodu aktif tuttuğu belirtiliyor. Açık kaynaklardaki uçuş takip verileri de aracın Bulgaristan hava sahası üzerinden Karadeniz’e yöneldiğini ve uluslararası sularda faaliyet gösterdiğini ortaya koyuyor.
Havacılık terminolojisinde 7600 transponder kodu, bir hava aracının yer kontrol birimleriyle olan iki yönlü telsiz iletişimini kaybettiğini gösterir. ABD Federal Havacılık İdaresi (FAA) de telsiz iletişimi kesilen uçakların bu kodu kullanmasını beklediğini ifade etmektedir. Ancak, bu kodun görülmesi tek başına aracın kontrolünün tamamen kaybedildiği anlamına gelmeyebilir; özellikle askeri ve insansız hava araçları için iletişim kaybı durumunda önceden belirlenmiş özel prosedürler bulunabilmektedir.
NATO'nun Karadeniz'deki Stratejik Keşif Faaliyetleri
NATO’nun resmi kaynaklarına göre RQ-4D Phoenix, İttifak İstihbarat, Gözetleme ve Keşif Kuvveti (NISRF) tarafından işletilen, yüksek irtifada uzun süre görev yapabilen kritik bir insansız hava aracı sistemidir. NATO envanterinde beş adet bulunan bu platformlar, radar, sentetik açıklıklı radar (SAR) ve uzun menzilli veri bağlantıları gibi gelişmiş istihbarat, gözetleme ve keşif (ISR) sistemleriyle donatılmıştır. NISRF, İtalya’nın Sicilya Adası’ndaki Sigonella Hava Üssü’nde konuşlanmıştır ve RQ-4D Phoenix’ler buradan kalkarak uluslararası hava sahasında, özellikle Karadeniz bölgesinde düzenli keşif görevleri icra etmektedir.
Bu tür görevler, NATO’nun caydırıcılık ve savunma faaliyetlerini desteklemek amacıyla geniş alanlarda istihbarat verisi toplamak için hayati öneme sahiptir. İttifakın Mayıs 2026’da yayımladığı Neptune Strike tatbikatına ilişkin açıklamalarda da RQ-4D Phoenix’in Karadeniz’in uluslararası hava sahasında faaliyet gösterdiği belirtilmişti. Ayrıca, Temmuz 2026’da da NATO’ya ait bir RQ-4D’nin Karadeniz üzerinde yaklaşık beş saatlik bir ISR görevi gerçekleştirdikten sonra Sigonella’ya döndüğü ve Bulgaristan ile Türkiye arasındaki bölgede keşif faaliyeti yürüttüğü bilgileri açık kaynaklarda yer almıştı.
Resmi Doğrulama ve Detaylar Bekleniyor
28 Ağustos 2026 tarihinde meydana geldiği iddia edilen bu olayla ilgili olarak, "MAGMA 10" çağrı adlı RQ-4D Phoenix’in gerçekten bir iletişim sorunu yaşayıp yaşamadığına dair NATO, NISRF veya İtalyan makamlarından henüz kamuoyuna açık resmi bir açıklama yapılmadı. Bu nedenle, aracın iki yönlü telsiz iletişimini gerçekten kaybedip kaybetmediği, uçuş kontrol sistemlerinde herhangi bir sorun yaşanıp yaşanmadığı ve görevin nasıl sonuçlandığına ilişkin ayrıntıların, ilgili resmi makamların yapacağı açıklamalarla netleşmesi beklenmektedir. Havacılık camiası, bu kritik olayın tüm yönleriyle aydınlatılmasını yakından takip edecektir.
