ABD Hazine Bakanı Scott Bessent, 2 Eylül 2026 tarihinde yaptığı açıklamada, havayolu şirketlerinin ve uçak kiralama firmalarının Washington'ın İran'a yönelik ekonomik baskı kampanyasının yeni hedefleri arasına girebileceğini belirtti. Bu açıklama, bir gün önce uçak kiralama sektörünün inceleme altında olduğunu duyurmasının ardından geldi ve küresel havacılık camiasında geniş yankı uyandırdı.
Bakan Bessent, 2 Eylül'de Fox News'in “Fox & Friends” programında yaptığı mülakatta, havayollarını denizcilik endüstrisi ve dijital varlıklarla birlikte potansiyel yaptırım hedefleri arasında saydı. Bu açıklamadan bir gün önce, Kuzey Karolina'daki Asheville'de düzenlenen G20 maliye bakanları toplantısı çerçevesinde yapılan bir kamuoyu tartışmasında ise, potansiyel hedefler arasında uçak kiralama şirketlerinin ve İran Devrim Muhafızları (IRGC) ile iş yapan herkesin bulunabileceğini ifade etmişti.
Yaptırımların Hukuki Zemini ve Kapsamı
ABD Hazine Bakanlığı, bu potansiyel yaptırımlar için gerekli hukuki altyapıyı zaten oluşturmuş durumda. 24 Ağustos 2026 tarihinde, Hazine Bakanlığı'na bağlı Yabancı Varlıklar Kontrol Ofisi (OFAC), “Operation Economic Outcast” adı verilen kampanya kapsamında, 13902 sayılı Başkanlık Kararnamesi uyarınca beş sektörel belirleme yayınladı. Bu belirlemeler, İran'ın dijital varlıklar, teknoloji, altın, havacılık ve denizcilik sektörlerini kapsıyor.
OFAC'ın bu belirlemeleri, coğrafi konum fark etmeksizin, bu sektörlerde faaliyet gösteren herhangi bir kişi veya kuruluşa yaptırım uygulama yetkisi veriyor. Hazine Bakanlığı, kampanyayı duyuran açıklamasında, İran'ın ticari havayollarını – ki bunların çoğunun rejim ve IRGC tarafından kontrol edildiğini belirtiyor – savaşçı, silah, hassas teknoloji, altın ve nakit para gibi unsurları vekil güçlerine taşımak için kullandığını vurguladı.
Havacılık sektörüne yönelik bu belirleme, İran dışındaki yabancı aracıları, parça tedarikçilerini, bakım sağlayıcılarını (MRO), sigortacıları ve satış acentelerini de potansiyel risk altına sokuyor. Bu durum, küresel havacılık tedarik zincirinde İran ile dolaylı veya doğrudan ilişkisi olan tüm aktörler için ciddi bir uyarı niteliği taşıyor.
Bakan Bessent, henüz belirli bir havayolu veya kiralama şirketinin hedef olarak belirlenmediğini ifade etti. Ancak, Hazine Bakanlığı'nın o hafta içinde bir bankaya karşı yaptırım açıklamasının muhtemel olduğunu da sözlerine ekledi. Bu gelişmeler, ABD'nin İran'a yönelik ekonomik baskısını havacılık sektörüne de genişletme kararlılığını açıkça ortaya koyuyor.
