ABD Temyiz Mahkemesi'nden Ortak Girişime Yeşil Işık
ABD Temyiz Mahkemesi, havacılık sektöründe yakından takip edilen bir davada, Delta Air Lines ve Aeroméxico arasındaki ortak girişimi feshetme yönündeki ABD Ulaştırma Bakanlığı (DOT) kararını bozdu. 11. ABD Temyiz Mahkemesi, 20 Ağustos 2026 tarihinde aldığı kararla, DOT'un Eylül 2025 tarihli emrini geçersiz kıldı. Bu önemli gelişme, iki havayolunun ABD ile Meksika arasındaki uçuşlarda program, fiyat ve kapasite koordinasyonunu sürdürmesine olanak tanıyor.
Söz konusu ortak girişim, 2016 yılında ABD ve Meksika otoritelerinden onay alarak kurulmuş ve 2017'den itibaren faaliyete başlamıştı. Bu iş birliği, her iki havayolunun da iki ülke arasındaki sefer ağlarının merkezi bir parçası haline gelmiş durumda. Antitröst muafiyeti sayesinde Delta ve Aeroméxico, normalde yasak olacak ticari açıdan hassas kararları (fiyatlar, programlar ve kapasite gibi) koordine edebiliyor ve anlaşma kapsamındaki uçuşlardan elde edilen gelirleri paylaşabiliyorlar. Bu yapı, geleneksel bir kod paylaşımı anlaşmasından çok daha ileri düzeyde bir entegrasyon sunuyor.
DOT Kararının Gerekçeleri ve Mahkemenin İptal Sebepleri
ABD Ulaştırma Bakanlığı, ortak girişimin antitröst muafiyetini ve onayını Eylül 2025'te geri çekme kararı almıştı. Bu karara gerekçe olarak, Meksika hükümetinin uyguladığı bazı politikaların rekabeti bozduğunu ve 2015 tarihli ABD-Meksika Hava Taşımacılığı Anlaşması'nı ihlal ettiğini öne sürmüştü. Özellikle, Meksika City Uluslararası Havalimanı'ndaki (MEX) slot azaltımları ve kargo operasyonlarının MEX'ten Felipe Ángeles Uluslararası Havalimanı'na (NLU) taşınması gibi adımların Meksikalı taşıyıcıları kayırdığı ve ABD havayollarının erişimini kısıtladığı iddia edilmişti.
Ancak Temyiz Mahkemesi, DOT'un bu kararını yeterince açıklayamadığı ve geçmişteki havayolu ittifakı davalarında uyguladığına kıyasla daha dar bir rekabet analizi kullandığı gerekçesiyle bozdu. Mahkeme, DOT'un önceki incelemelerde ABD-Meksika pazarının tamamını ve 1.687 bireysel şehir çiftini analiz ederken, 2025 yılındaki incelemesinde ağırlıklı olarak Meksika City Uluslararası Havalimanı (MEX) koşullarına odaklanmasını eleştirdi. Kararda, bakanlığın nihai emrinde güncel havayolu pazar paylarına yer vermemesi, ortaklığın devam etmesi halinde bu payların nasıl değişebileceğini analiz etmemesi ve bireysel şehir çifti pazarları için yeni bir değerlendirme yapmamasının “keyfi ve tutarsız” olduğu belirtildi. Ayrıca, DOT'un ABD-Japonya ortaklıklarına uygulamadığı bir açık semalar şartını Delta ve Aeroméxico'ya dayatması da mahkeme tarafından sorgulandı.
Bu kararla birlikte Delta ve Aeroméxico, iş birliklerine devam edebileceklerini ve koordineli ağ ve hizmetlerini sunmayı sürdüreceklerini açıkladılar. Delta'nın Aeroméxico'da yaklaşık %20 hissesi bulunması da bu ortaklığın stratejik önemini pekiştiriyor. Mahkemenin bu kararı, ortaklığın rekabete faydalı mı yoksa zararlı mı olduğu konusunda nihai bir hüküm vermedi; sadece DOT'un kararının yeterince desteklenmediğini belirtti. ABD Ulaştırma Bakanlığı ise kararı incelediğini ve yasal seçeneklerini değerlendirdiğini açıkladı. Bu durum, bakanlığın daha kapsamlı bir pazar analizi yaparak ortaklığı yeniden sonlandırma girişiminde bulunabileceği ihtimalini açık bırakıyor.
