Hindistan'ın bir dönem önde gelen havayollarından Jet Airways'in Nisan 2019'da operasyonlarını durdurmasının ardından yıllardır Mumbai ve Delhi havalimanlarında atıl durumda bekleyen beş adet Boeing 777-300ER tipi geniş gövde uçağı, nihayet yeni sahiplerine kavuştu. Uzun soluklu hukuki ve tasfiye süreçlerinin ardından, Avrupa merkezli kargo devi Challenge Group'un Malta'daki iştiraki Ace Aviation tarafından satın alınan bu uçakların, özel kargo uçağı (freighter) konfigürasyonuna dönüştürülerek yeniden gökyüzüyle buluşması hedefleniyor.
Uçakların Satış Süreci ve Maliyetleri
Challenge Group, Jet Airways'in tasfiye süreci kapsamında toplamda beş adet Boeing 777-300ER için 107 milyon doların üzerinde bir yatırım yaptı. Mumbai Havalimanı'nda bekleyen üç uçak için 46 milyon dolar ödenirken, bu uçaklardan biri 12,5 milyon dolar, diğer ikisi ise sırasıyla 16 milyon ve 17,5 milyon dolara alıcı buldu. Delhi Havalimanı'nda bulunan diğer iki Boeing 777 ise yaklaşık 61,4 milyon dolarlık bir bedelle el değiştirdi. Bu satışlar, havayolunun 2019'da faaliyetlerini durdurmasından bu yana yaklaşık yedi yıldır yerde kalan uçakların akıbetini belirleyen karmaşık bir sürecin sonucunu temsil ediyor.
Uçakların satışının önündeki en büyük engellerden biri, Mumbai International Airport Ltd. (MIAL) tarafından talep edilen park ve diğer havalimanı hizmet alacaklarıydı. MIAL, uzun süreli parklanma nedeniyle yaklaşık 104 milyon dolarlık bir alacak bildirse de, mahkeme süreci sonucunda bu tutarın yaklaşık 53 milyon dolarlık kısmı kabul edildi. Havalimanı, alacakları nedeniyle uçaklar üzerinde haciz (lien) hakkı kullanmış, ancak Aralık 2025'te bu itirazını kaldırması ve lien hakkını serbest bırakmasıyla satış işlemlerinin tamamlanmasının önü açılmıştı.
Yeniden Gökyüzüne Dönüşümün Zorlukları ve Maliyeti
Satın alma bedelleri, uçakların yedi yıl gibi uzun bir süre yerde kalması göz önüne alındığında görece düşük görünse de, bu geniş gövdeli uçakların yeniden operasyonel hale getirilmesi ciddi mühendislik ve bakım çalışmaları gerektiriyor. Bakım, parça değişimleri, motor ve sistem kontrolleri, gerekli sertifikasyon süreçleri ve en önemlisi kargo uçağına dönüşüm (passenger-to-freighter conversion) işlemleri, satın alma bedelinin üzerine önemli miktarda ek maliyet getirecek. Bu kapsamda, Jet Airways'in eski Boeing 777-300ER'larından VT-JEM tescilli uçak, 2026 yılında AIESL'nin Mumbai'deki bakım tesislerinde kapsamlı bir revizyondan geçirilerek yeniden uçuşa elverişli hale getirildi. Uçak, 3 Ağustos'ta Mumbai'den Tel Aviv'e uçarak burada özel kargo uçağına dönüştürülme sürecine girecek. Bu dönüşüm, atıl durumdaki yolcu uçaklarının küresel kargo pazarındaki artan talebi karşılamak üzere yeniden değerlendirilmesi açısından havacılık sektöründe önemli bir trendi yansıtmaktadır.
