Polonya Savunma Bakan Yardımcısı Paweł Zalewski, 27 Ağustos 2026 tarihinde yaptığı açıklamalarla ülkesinin nükleer savaş başlıklarına ev sahipliği yapma niyetinde olmadığını belirtirken, kısa süre sonra NATO'nun çift kapasiteli uçak (DCA) misyonuna dahil olma fırsatı elde ettiklerini duyurdu. Brüksel'deki NATO karargahında ABD'nin gelecekteki askeri varlığının nükleer kapasiteleri içerip içermeyeceği sorusuna net bir yanıt veren Zalewski'nin bu sözleri, Polonya'nın savunma ve güvenlik çevrelerinden farklı tepkilerle karşılandı.
Zalewski'nin Açıklamaları ve İç Siyasetteki Yankıları
Polonya haber ajansı PAP tarafından aktarılan bilgilere göre, Bakan Yardımcısı Zalewski, "Hayır. Bunu çok net ve açık bir şekilde söylemek istiyorum. Polonya topraklarında nükleer savaş başlığı bulundurmak istemiyor," ifadelerini kullandı. Ülkesinin NATO'nun nükleer caydırıcılığının bir parçası olmak istediğini ancak bunun Polonya topraklarında savaş başlığı bulundurmak anlamına gelmediğini vurguladı. Aynı akşam sosyal medya platformu X üzerinden konuya geri dönen Zalewski, Polonya hükümetinin çift kapasiteli uçak (DCA) programına katılma imkanı elde ettiğini ve bunu nükleer paylaşımın ön aşaması olarak nitelendirdi. Topraklarında nükleer silah depolamanın "ne mümkün ne de arzu edilir" olduğunu sözlerine ekledi.
Ancak Zalewski'nin bu kesin ifadeleri, Polonya'nın diğer üst düzey savunma ve güvenlik yetkilileri tarafından tartışmaya açıldı. Başbakan Yardımcısı ve Savunma Bakanı Władysław Kosiniak-Kamysz da 27 Ağustos 2026 tarihinde X üzerinden yaptığı açıklamada, Polonya'nın NATO Nükleer Paylaşımına katılmaya devam ettiğini ve önerilen bir Avrupa nükleer şemsiyesi konusunda görüşmelerde bulunduğunu belirtti. Cumhurbaşkanlığı Uluslararası Politika Bürosu Başkanı Marcin Przydacz, Polonya devleti adına konuşan yetkililerin hükümetin temel politika yönünü bilmesi gerektiğini ifade ederken, eski Ulusal Güvenlik Bürosu Başkanı emekli General Stanisław Koziej ise bu açıklamayı stratejik bir hata olarak değerlendirdi. Koziej, Polonya'nın bu silahları barındırmak zorunda olmadığını ancak bu seçeneği elinde tutması gerektiğini savundu.
NATO ve Fransa ile Nükleer Caydırıcılık Yolları
NATO'nun nükleer paylaşım düzenlemesi, ABD'ye ait B61 yerçekimi bombalarının Belçika, Almanya, İtalya, Hollanda ve Türkiye'de depolanmasını içeriyor. Bu düzenlemede ev sahibi ülkeler, sertifikalı uçaklar ve eğitimli mürettebat sağlarken, bombalar barış zamanında ABD'nin kontrolünde kalıyor. Bu misyon için şu anda üretimde olan tek çift kapasiteli uçak F-35A olup, çoğu Avrupalı katılımcı bu uçağa yöneliyor. Polonya, 2020 yılında 32 adet F-35A sipariş etmiş ve ilk üç uçak 22 Mayıs 2026 tarihinde ülkeye ulaşmıştı.
Zalewski'nin açıklamaları, NATO karargahında ABD Politika Müsteşarı Elbridge Colby ile yaptığı görüşme sonrasında geldi. NATO'ya göre Colby, müttefiklere ABD'nin Avrupa'daki kuvvet duruşuna ilişkin devam eden incelemesi hakkında bilgi verdi. Ayrıca Zalewski, Polonya'nın ABD birliklerinin kalıcı olarak konuşlandırılması için çeşitli bölgeleri görüştüğünü de belirtti.
Öte yandan, Fransa Cumhurbaşkanı Macron'un Mart 2026'da duyurduğu "ileri caydırıcılık" konsepti, Polonya'ya Avrupa nükleer planlamasına ayrı bir yol sunuyor. Bu konsept, ortak ülkelerin Fransız nükleer tatbikatlarına katılmasına, nükleer faaliyetlere konvansiyonel kuvvetlerle katkıda bulunmasına ve Fransa toprakları dışındaki sinyal operasyonlarında yer almasına olanak tanıyabilir. Fransa, nükleer silahlarının herhangi bir kullanımında tek yetkili olarak kalacak. Polonya ve Fransa, 10 Temmuz 2026 tarihinde ilk ikili nükleer yönlendirme grubu toplantısını gerçekleştirdi ve konseptin geliştirilmesi için ortak bir yol haritası üzerinde anlaştı.
