ABD Federal Havacılık İdaresi (FAA), Rolls-Royce Trent 1000 motorlarıyla donatılmış belirli Boeing 787 tipi uçaklarda kritik bir güvenlik riskini gidermek üzere önemli bir adım attı. Kurum, bir motorda meydana gelebilecek ciddi bir parçalanmanın diğer motorun hayati bileşenlerine zarar vermesini önlemek amacıyla motor fan kaportalarında zorunlu değişiklikler yapılmasını öngören bir uçuşa elverişlilik direktifi (AD) taslağı yayımladı. Bu düzenleme, havacılık sektöründe geniş yankı uyandırırken, özellikle Boeing 787-8, 787-9 ve 787-10 modellerini kapsıyor ve ABD tescilli 22 uçağı doğrudan etkileyecek.
Risk Tespiti ve Potansiyel Tehlike
Söz konusu güvenlik açığı, uçak üreticisi Boeing tarafından yapılan detaylı değerlendirmeler sırasında tespit edilerek FAA'ya bildirildi. Şirketin bulgularına göre, sağ motora ait fan kaportasının sol kapağındaki mevcut yapısal tasarım, sol motorda yaşanabilecek kontrolsüz bir orta basınç türbini rotoru parçalanması durumunda ortaya çıkacak parçaların sağ motordaki kritik yağ hatlarına ve basınç sensörü hattına ulaşmasını yeterince engelleyemiyor. FAA, bu durumun en kötü senaryoda, fırlayan parçaların diğer motorun sistemlerine ciddi hasar vererek uçağın her iki motorunu da kaybetmesine yol açabilecek potansiyel bir tehlike oluşturduğunu vurguluyor. Bu tür bir olay, uçuş güvenliği açısından kabul edilemez riskler barındırıyor.
Zorunlu Çözüm ve Uygulama Detayları
Boeing, tespit edilen bu riski bertaraf etmek amacıyla gerekli teknik çalışmaları tamamladı ve 19 Şubat 2026 tarihinde inceleme ve modifikasyon prosedürlerini içeren bir "Special Attention Requirements Bulletin" yayımladı. FAA'nın önerdiği uçuşa elverişlilik direktifi, üreticinin bu tavsiye niteliğindeki çözümünü yasal olarak zorunlu bir gerekliliğe dönüştürmeyi hedefliyor. FAA, uçuşa elverişlilik direktiflerinin, ürünlerde mevcut veya gelişebilecek güvenli olmayan koşulları gidermek amacıyla yayımlandığını ve nihai direktiflerin uçakların güvenli işletimi için uyulması gereken bağlayıcı kurallar olduğunu belirtiyor. Önerilen düzenleme kapsamında, havayolu operatörlerinin öncelikle uçak kayıtlarını incelemesi veya sağ motorun sol fan kaportası kapağını fiziksel olarak kontrol ederek ilgili parçalardan birinin uçakta bulunup bulunmadığını belirlemesi gerekecek. Eğer sorunlu bir modifikasyon tespit edilirse, söz konusu parçanın ya modifiye edilmesi ya da uygun bir parçayla değiştirilmesi zorunlu olacak. Ayrıca, düzenleme, henüz bu parçaları kullanmayan uçaklara ileride aynı parçaların takılmasını da yasaklayarak gelecekteki riskleri önlemeyi amaçlıyor.
FAA'nın yaptığı maliyet hesaplamalarına göre, yalnızca ilk kontrolün uçak başına yaklaşık 255 dolar olacağı tahmin ediliyor. ABD'de tescilli 22 uçak için toplam ilk kontrol maliyetinin ise yaklaşık 5 bin 610 doları bulması bekleniyor. Kurum, parçaların modifikasyonu veya değiştirilmesine ilişkin maliyetleri ise henüz kamuoyuyla paylaşmadı. Bu direktif, Boeing 787 filosunun operasyonel güvenliğini artırmak adına atılmış kritik bir adım olarak değerlendiriliyor.
