Nijerya'da kaydedilen ve havacılık camiasında geniş yankı uyandıran bir olayda, bir Bombardier Challenger 601-3A tipi iş jeti, Asaba Havalimanı (ABB) yerine inşaat halindeki bir yola iniş yaptı. Nijerya Güvenlik Soruşturma Bürosu (NSIB) tarafından yayımlanan ön rapor, kokpit ekibinin olay anına dair çelişkili ifadelerini, uçuş yönetim sistemi (FMS) programlama sorunlarını ve havalimanı kulesindeki ses kayıt sisteminin çalışmıyor olmasını ortaya koydu. 10 Haziran 2026 tarihinde gerçekleşen bu olay, havacılık güvenliği protokollerindeki potansiyel zafiyetleri bir kez daha gündeme getirdi.
Kokpit İçi Çelişkiler ve Teknik Zorluklar
NSIB raporuna göre, ABD tescilli N989BC kuyruk numaralı uçak, Lagos'taki Murtala Muhammed Uluslararası Havalimanı'ndan (LOS) Delta Eyaleti'ndeki Asaba'ya yapılan IFR (Aletli Uçuş Kuralları) uçuşu sırasında, 11 numaralı piste yaklaşma denemesi yaparken asfaltlanmış bir yola iniş yaptı. Raporda belirtildiğine göre, mürettebat kalkış öncesinde uçuş yönetim sistemini programlarken zorluklar yaşadı. Ancak pilotlar, uçağın yayınlanmış RNAV (Alan Seyrüsefer) yaklaşma rotasında olduğuna inanırken, aslında inşaat halindeki yolla hizalandığını fark etmediler.
Soruşturmacılar, uçuş komutanı ve gözlemci pilot arasında yaklaşma sırasındaki uyarılar ve görsel ipuçları hakkında farklı anlatımlar olduğunu belgeledi. Uçuş komutanı, seyrüsefer göstergelerinin uçağın yayınlanmış yaklaşımla hizalandığını gösterdiğini, ancak pistin görsel olarak sağa kaymış göründüğünü belirtti. Bu durum üzerine mürettebat ilk yaklaşmayı iptal edip 360 derecelik bir dönüşle ikinci bir deneme için pozisyon aldı. İkinci yaklaşmada da uçuş komutanı, göstergelerin uçağın RNAV rotasında olduğunu gösterdiğini ifade etti. Ancak gözlemci pilotun ifadesi farklıydı; uçağın yaklaşmanın son aşamalarında bulut içinde kaldığını, tekrar eden arazi uyarıları aldığını, bir telekomünikasyon direği gördüğünü ve pilotu tırmanmaya çağırdığını belirtti. Uçak, 08:57'de pist yerine havalimanı dışındaki yola teker koydu. Mürettebat başlangıçta bunun bir pist uzantısı olduğunu düşünse de, yolun sonunda inşaat ekipmanlarını görünce durumu anladı.
İletişim Eksikliği ve Sonrası Gelişmeler
Olayın ciddiyetini artıran bir diğer faktör ise Asaba Havalimanı kulesindeki ses kayıt sisteminin çalışmıyor olmasıydı. Bu durum, mürettebat ile hava trafik kontrolörleri arasındaki iletişim kayıtlarının bulunamamasına neden oldu ve soruşturmacıları önemli bir bilgi kaynağından mahrum bıraktı. İnişin ardından Asaba Kulesi, uçakla defalarca iletişime geçmeye çalıştı. Uçak, yolda yaklaşık iki saat kaldıktan sonra kalkış yaparak Lagos'a geri döndü.
Lagos'a varışının ardından NSIB soruşturmacıları uçakla bir araya gelerek kokpit ses kayıt cihazı (CVR) ve uçuş veri kayıt cihazını (FDR) ele geçirdi. Uçuş sonrası yapılan incelemede, uçağın sol burun iniş takımı grubunda hasar tespit edildi. Yedi kişilik mürettebat ve yolcu ekibinden herhangi birinin yaralanmaması sevindirici bir gelişme oldu. Nijerya Sivil Havacılık Otoritesi (NCAA) olayın ardından uçağı seferden men etti, ticari olmayan uçuş iznini askıya aldı ve her iki pilotu da Nijerya hava sahasındaki uçuş görevlerinden uzaklaştırdı. Uçuş komutanının ABD'li bir pilot olduğu belirtildi. NSIB, soruşturmanın devam ettiğini ve olayın kesin nedenleri ile katkıda bulunan faktörlerin henüz belirlenmediğini açıkladı.
